Loonaangifteketen en polisadministratie verbeteren

Om het voor burgers, werkgevers en gegevensafnemers gemakkelijker te maken werken we aan verbetering van de loonaangifteketen en de polisadministratie.

We gaan in deze paragraaf in op de initiatieven die de loonaangifteketen robuuster maken en op het functioneren van die keten.

De loonaangifteketen (LAK) is een samenwerkingsverband van de Belastingdienst, het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en UWV. De loonaangifteketen heeft tot doel de administratieve lasten voor inhoudingsplichtigen te verlichten, de uitvoeringskosten voor afnemers van gegevens te verminderen en burgers gemak te bieden. De Belastingdienst is in de loonaangifteketen verantwoordelijk voor de inning van de premies werknemersverzekeringen, het inwinnen van de daaraan gerelateerde gegevens op werkgevers- en werknemersniveau en voor het toezicht op de volledigheid, juistheid en kwaliteit van de aan UWV aangeleverde gegevens. De gegevens die de keten voortbrengt, worden door UWV opgeslagen in de polisadministratie en vormen de basis voor het vaststellen van de hoogte en duur van uitkeringen. Ook worden ze beschikbaar gesteld aan externe partijen. Eind december 2025 stonden er 21,8 miljoen actuele inkomstenverhoudingen van 14,3 miljoen mensen in de polisadministratie geregistreerd. De polisadministratie bevat daardoor de gegevens van alle verzekerde Nederlanders die inkomen uit arbeid, pensioen en/of uitkeringen ontvangen.

Er wordt hard gewerkt aan verhoging van de klantbetrokkenheid en daarmee het verbeteren van onze dienstverlening aan gegevensafnemers. Ons uitgangspunt is dat we kwalitatief hoogwaardige gegevens leveren waar burgers, werkgevers en gegevensafnemers echt mee geholpen zijn.

Toekomstbestendigheid van de keten

In januari 2025 hebben Belastingdienst, CBS en UWV, samen met de ketenmanager LAK, afspraken gemaakt over de prioriteiten voor 2025 en 2026. Hierbij staat het verbeteren van de datakwaliteit centraal. Deze afspraken leiden tot zeven onderwerpen waarmee in 2025 aan de slag is gegaan en waarvan de activiteiten zullen doorlopen in 2026:

• Bsn-verificatie: Het uitwerken van een plan waarmee werkgevers/inhoudingsplichtigen burgerservicenummers kunnen verifiëren.

• Visie op datakwaliteit: Het in kaart brengen van een heldere omschrijving van de visie op datakwaliteit vanuit het perspectief van de loonaangifteketen en haar afnemers.

• Complexiteit wet- en regelgeving: Het in kaart brengen van complexiteit in wet- en regelgeving die effect heeft op of te maken heeft met de loonaangifteketen en het op basis van de bevindingen bespreken van de knelpunten met de ministeries van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en Financiën.

• Integrale frauderisicoanalyse (IFRA): Binnen de loonaangifteketen is begin 2024 een IFRA op de polisadministratie opgeleverd waarin is gekeken naar bewuste en onbewuste fouten door de inhoudingsplichtige. Er werden 36 brutorisico’s vastgesteld. In 2025 zijn 14 hiervan beschreven en is er gekeken naar welke beheersmaatregelen al zijn genomen. Volgens planning zullen de overige risico’s in het eerste halfjaar van 2026 verder worden uitgewerkt.

• Ketenbeheersing: Samenwerking en kennisuitwisseling op het gebied van businesscontinuïteitsmanagement en crisisorganisatie, informatiebeveiliging, privacy en risicomanagement. Eind 2025 is er een risicoregister en -cyclus binnen de loonaangifteketen ingevoerd. Hierbij worden risico’s centraal binnen de loonaangifteketen bewaakt, maandelijks besproken en geprioriteerd. Het doel van de risicocyclus is om risico’s sneller in beeld te hebben, waardoor er sneller kan worden ingegrepen bij problemen die de burger raken en correcties op uitkeringen kunnen worden voorkomen.

• Inrichting Expertise Centrum LAK: Het oprichten van een Expertise Centrum LAK (ECL) om de datakwaliteit in kaart te brengen en het maatschappelijk belang van de gegevenskwaliteit binnen de loonaangifteketen te waarborgen. Dit gebeurt door het bevorderen van de datakwaliteit en het gegevensbelang en door te toetsen op de bruikbaarheid van data en gegevens voor ketenpartners en afnemers.

• Relatiebeheer (zichtbaarheid en kennisborging vergroten): Het onderzoeken en implementeren van een nog vast te stellen (herijkte) communicatiestrategie. Zo wordt geprobeerd om de zichtbaarheid en kennis van en over de loonaangifteketen bij relevante stakeholders, zoals de ministeries van Financiën en SZW, maar ook intern binnen UWV, te vergroten.

Functioneren van de loonaangifteketen

Voor een objectieve beoordeling van het functioneren van de loonaangifteketen is een gezamenlijk normenkader ontwikkeld. Dit normenkader omvat zeven items die alle betrekking hebben op de logistieke gegevensverwerking binnen de Belastingdienst, CBS en UWV. Om de werking van de loonaangifteketen te kunnen borgen, is het niet alleen nodig dat de logistieke gegevensverwerking in de keten op orde is. Ook het succesvol implementeren van wet‑ en regelgeving en het verwerken van (de consequenties van) proces‑ en systeemontwikkelingen zijn hierbij van belang. De loonaangifteketen heeft in 2025 aan alle gestelde normen voldaan.

Tabel Werking van de loonaangifteketen