Prioriteit 2 – Minder fouten maken, knelpunten bij
samenloop oplossen

De opgave

Voor bijna 1,3 miljoen mensen is hun UWV‑uitkering een financieel fundament en vaak hun enige inkomensbron. In 2025 keerden we in totaal € 28,9 miljard uit. Die verantwoordelijkheid weegt zwaar, want fouten raken mensen direct: in hun portemonnee en bestaanszekerheid, en in hun vertrouwen in ons.

In 2025 zijn we begonnen met de voorbereidingen voor het herstel van de dagloonberekeningen van WIA‑uitkeringen. De oorzaken van de gemaakte fouten zijn divers: complexe wet- en regelgeving, de werkdruk als gevolg van lange wachtlijsten, onvoldoende datakwaliteit in de loonaangifteketen, verouderde IT‑systemen die medewerkers onvoldoende ondersteunen en tekortkomingen in onze kwaliteitsbeheersing; ook hebben we signalen niet goed opgepikt. Daarnaast speelden rechterlijke uitspraken over loonloze tijdvakken een rol: bij naar schatting meer dan 76.000 cliënten moet het dagloon opnieuw worden berekend vanwege perioden zonder loon in de referteperiode. Ook bij de WW en de Ziektewet maken we nog te veel fouten.

Onze keuze

We hebben gekozen voor een tweeledige aanpak: herstellen wat fout is gegaan én structureel voorkomen dat dezelfde fouten opnieuw ontstaan. Voor het WIA‑herstel hebben we een aparte herstelorganisatie ingericht die zich richt op drie categorieën: 47.000 dossiers met mogelijke dagloonfouten, 76.000 dossiers met mogelijke loonloze tijdvakken (naar aanleiding van rechterlijke uitspraken, het grootste aandeel), waaronder dossiers die ook gecontroleerd worden op een mogelijke dagloonfout en die niet behoren tot de genoemde 47.000, en indexatiefouten. Ons uitgangspunt: cliënten ontvangen het bedrag waar ze recht op hebben, inclusief rente. De per saldo te veel ontvangen bedragen hoeven zij niet terug te betalen. Wel zal de uitkering per toekomende datum, rekening houdend met een uitlooptermijn van twee maanden, worden verlaagd. Hebben we bij iemand meerdere fouten gemaakt, dan herstellen we die in één keer. En waar cliënten te weinig uitkering ontvingen, wordt die verhoogd.

Tegelijkertijd investeren we in het voorkomen van nieuwe fouten. We hebben een data‑analyseteam opgezet dat signalen uit de loonaangifteketen beoordeelt zodat dagloonberekeningen juist zijn. En eind 2025 zijn we het programma Kwaliteit op orde gestart, dat het kwaliteitsmanagement van de hele organisatie structureel versterkt. Dit doen we op basis van aanbevelingen van EY en de Algemene Rekenkamer.

Wat het oplevert voor mensen

Begin 2026 hadden ruim 122.000 cliënten bericht ontvangen dat hun uitkering correct is vastgesteld – voor hen is de onzekerheid voorbij. We informeren regelmatig de cliënten van wie we het dagloon gaan controleren op mogelijke dagloonfouten; de eerste nabetalingen volgen later in 2026. We houden hen actief op de hoogte: iedere drie maanden ontvangen zij een brief over de voortgang, we bellen als er nieuws is en in oktober 2025 organiseerden we de eerste fysieke bijeenkomst in Rotterdam. In 2026 volgen meer van dit soort bijeenkomsten.

Omdat nabetalingen onbedoelde gevolgen kunnen hebben voor toeslagen en belastingen, hebben we samen met het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en de Belastingdienst een vergoedingsregeling ontwikkeld. Die nabetaling in de vorm van een vergoeding telt niet mee als inkomen, zodat cliënten niet de dupe worden van onze fouten.

We streven ernaar om in de zomer van 2026 te starten met het herstellen. Dat is later dan we hadden gehoopt. Er is meer tijd gaan zitten in het analyseren van de daglonen en de dossiers, maar ook in de ontwikkeling van de vergoedingsregeling en het krijgen van uitsluitsel over het niet terugvorderen van te veel ontvangen uitkeringen. Daar staat tegenover dat we het herstel voor cliënten daardoor straks zo eenvoudig mogelijk kunnen doen.

Om fouten te voorkomen is de nieuwe werkwijze van het data‑analyseteam op vrijwel al onze vestigingen ingevoerd. Medewerkers worden zo beter ondersteund bij de dagloonberekening, wat de kans op fouten bij nieuwe uitkeringen verkleint.

Verbeteracties 2026

In 2026 starten de daadwerkelijke nabetalingen aan cliënten met een onjuist berekend WIA‑dagloon. We werken aan een nieuwe dagloonmodule en aan vereenvoudiging van de dagloonberekeningen. Parallel verdiepen we het programma Kwaliteit op orde. Ons doel: structureel meer juiste beslissingen nemen met behulp van een werkend kwaliteitsmanagementsysteem waarin fouten niet alleen sneller worden gesignaleerd en hersteld, maar waarvan we ook systematisch van leren en waarmee we onze dienstverlening verbeteren.